Mawddach Estuary
Dewiswch eich iaith
Please select your language preference
Hoffwn weld y wefan yn Gymraeg
Parhau yn y Gymraeg
Gallwch newid iaith unrhyw bryd
I would like to view the website in English
Continue in English
You can switch language anytime

Llwybr trwy goetir hyfryd ac amrywiol ar lannau Aber Mawddach

Yn eiddo i Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri, mae Farchynys yn goetir hyfryd ac amrywiol ger Aber Afon Mawddach. Mae golygfeydd gwych o Gader Idris, Pont y Bermo, ac ardal Dolgellau i’w gweld o olygfannau ar hyd y llwybr.

Mae gan y coetir gymysgedd o goedwigoedd brodorol fel derw a chelyn sy’n denu nifer o adar fel y Gwybedog Brith, y Dringwr Bach a Thelor y Cnau.

Pam y llwybr hwn?

Mae Farchynys yn daith gerdded fer, gymedrol ar lan ogleddol afon Mawddach. Efallai y bydd gan gerddwyr profiadol ddiddordeb mewn cynnwys Farchynys fel rhan o ddiwrnod o heicio yn ardal Mawddach. Mae’r aber yn frith o sawl llwybr byr, cymedrol ar hyd y glannau deheuol a gogleddol.

Yn wych ar gyfer:

Ⓗ Hawlfraint y Goron a hawliau cronfa ddata Arolwg Ordnans AC0000825604. Mae defnydd o’r data yma’n amodol ar delerau ac amodau.

Y Daith

Mae Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri wedi categoreiddio’r llwybr hwn fel llwybr cymedrol. Mae’n addas ar gyfer pobl sydd â rhywfaint o brofiad cerdded cefn gwlad a lefel rhesymol o ffitrwydd. Bydd y tir yn cynnwys rhai llwybrau serth a bydd rhannau yn y cefn gwlad agored yn ddiwyneb. Mae esgidiau cerdded a dillad dal dŵr yn hanfodol.

Dechrau/Diwedd
Maes parcio Farchynys, ger Bont-ddu (SH 662 186)

Map Perthnasol
Arolwg Ordnans Explorer OL23 (Cader Idris & Llyn Tegid)

Lawrlwytho GPX o’r daith
Prynu Map

Lawrlwytho PDF o’r daith

Cofiwch rhaid parcio mewn ardaloedd parcio dynodedig a pheidiwch byth â pharcio mewn llefydd sydd yn rhwystro mynediad i gaeau neu ardaloedd preswyl.

Maes parcio Farchynys
Eiddo Parc Cenedlaethol Eryri

Gweld ar What 3 Words
Gweld ar Google Maps

Byddwch yn ddiogel a helpwch i warchod cefn gwlad trwy ddarllen y wybodaeth am ddiogelwch a dilyn y Cod Cefn Gwlad.

Diogelwch
Cod Cefn Gwlad

Aber Afon Mawddach

Mae aber eang a thywodlyd Mawddach yn un o ardaloedd mwyaf rhyfeddol y Parc Cenedlaethol.

Mae’r ardal wedi’i dynodi’n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig ac yn Ardal Gadwraeth Arbennig oherwydd ei chynefinoedd morfa heli a chynefinoedd mawn iseldir.

Mae cors Arthog gerllaw yn gartref i warchodfa natur yr RSPB yn llawn bywyd gwyllt anhygoel fel blodau prin, nadroedd y gwair, gloÿnnod byw a phob math o adar.

Roedd yr ardal hefyd yn ganolbwynt ddiwydiant cyfoethog Eryri yn y gorffennol. Ar lan ogleddol yr aber, saif mwynglawdd aur hanesyddol Clogau yn uchel uwchben pentref Bontddu. Roedd cloddio am aur yn weithgaredd poblogaidd yn y maes hwn. Roedd panio aur hefyd yn digwydd yn afon Mawddach ei hun.

Yn ystod y 18fed a’r 19eg ganrif, bu’r Fawddach yn gartref i ddiwydiant adeiladu llongau prysur. Adeiladwyd cyfanswm o 318 o longau ar hyd y Fawddach rhwng 1750 a 1865.

Pont Abermaw

I lawr tua diwedd yr aber saif Pont y Bermo, yn croesi rhwng glannau gogleddol a deheuol Afon Mawddach. Mae’r bont yn draphont reilffordd bren un trac Gradd II* sy’n ymestyn 820 metr rhwng gorsafoedd Morfa Mawddach a’r Bermo. Dyma’r draphont bren hiraf yng Nghymru ac mae’n gyfystyr â golygfeydd o’r aber.

Y Gadair Awyr Dywyll

Yn 2020 fe arddangosodd rhaglen ‘Y Stiwdio Grefftau’ gan S4C waith crefftwyr o bob cwr o Gymru. Fel rhan o ddathliadau pen-blwydd y Parc Cenedlaethol yn 70, gofynnodd cynhyrchwyr y rhaglen i 3 o grefftwyr ddylunio ac adeiladu Mainc Awyr Dywyll er mwyn dathlu statws y Parc Cenedlaethol fel Gwarchodfa Awyr dywyll.  Byddai’r fainc yn cynnig lle i bobl fynd i wylio’r sêr, gyda’r dyluniad buddugol yn cael ei osod yn Farchynys, sy’n safle hygyrch a diogel i deuluoedd sydd am fynd allan i edrych i fyny ar yr awyr. Y dyluniad buddugol oedd y crefftwaith ysblennydd yma gan Chris Brady, sy’n cyfleu coedlan Farchynys. Crëodd ei ddyluniad ar gyfer y gystadleuaeth o haearn yn ei weithdy. Mae i’r dyluniad boncyff coeden dair cadair, pob un â chytser wedi ei ymgorffori i gefn y sedd gan gynnig nodwedd gyffyrddol i rai ag anhwylder golwg er mwyn eu cynorthwyo i brofi’r sêr uwch eu pennau.

Darganfyddwch lwybrau eraill ar y Mawddach